Grupa Eko-Tur Instytut Kształceni Eko-Tur Doradztwo Prawne Eko-Tur Baza Nauczycieli Edurada PrimoPsyche
powrót

Jesteś tutaj: Strona główna \ Biblioteka pedagogiczna \ Które cechy osobowości odpowiadają za sukces w szkole ponadgimnazjalnej? cz.II

Które cechy osobowości odpowiadają za sukces w szkole ponadgimnazjalnej? cz.II

08:54 02-09-2015

Dla kogo: Nauczyciele , Rodzice

Kategoria: Psychologia i pedagogika , Poradnik wychowawcy , Wychowanie

O funkcjonowaniu człowieka w świecie decydują jego indywidualne predyspozycje i oddziaływania środowiskowe oraz zachodzące między nimi zależności. Dotyczy to również funkcjonowania młodzieży w szkole.

Pierwszą część artykułu znajdą Państwo tutaj.

 

 Wyniki badań dotyczące wpływu osobowości na wyniki w nauce nie są jednoznaczne, część z nich pokazuje silny związek a część – brak znaczących powiązań. Jeszcze inna grupa badań sugeruje, ze związek ten jest zależny od kontekstu edukacyjnego.

Szczegółowo badano wpływ samooceny na wyniki w nauce. I tak w wielu badaniach przeprowadzonych wśród młodzieży szkół średnich stwierdzono między innymi: bardziej pozytywny stosunek do siebie u chłopców uzdolnionych o dobrych wynikach w nauce w porównaniu z chłopcami uzdolnionymi ale nie osiągającymi odpowiednich wyników (Shaw 1960, za: Radochoński 1993), istnienie silnej zależności między samooceną a wynikami w nauce (Fink 1962, za: Radochoński 1993), wyższą średnią samoocenę u dziewcząt o wysokich osiągnięciach szkolnych w porównaniu z dziewczętami o niskich osiągnięciach (Sinha, Sharma 1975, za: Radochoński 1993 Radochoński 1993). W innych badaniach dotyczących zależności osiągnięć szkolnych i obrazu siebie w okresie dorastania zwrócono uwagę na różne wzorce rozwojowe dla dziewcząt i chłopców. Silna pozytywna zależność występuje u wszystkich dorastających do 14 roku życia, w późniejszych latach zaobserwowano wzrost siły zależności u chłopców, natomiast jej spadek u dziewcząt (Roberts i in. 1990, za: Radochoński 1993)

W polskich badaniach uczniów uzdolnionych Borzym (1978, za: Radochoński 1993) stwierdziła występowanie wyższej samooceny globalnej u uczniów zdolnych, dobrze uczących się w porównaniu z uczniami uczącymi się źle. W badaniach młodzieży licealnej Kulas (1986, za: Radochoński 1993) uzyskał istotne różnice w osiągnięciach szkolnych (mierzonych średnią ocen ze wszystkich przedmiotów) między uczniami o różnym poziomie samooceny. Uczniowie o wysokiej samoocenie charakteryzowali się najwyższym poziomem osiągnięć szkolnych a uczniowie o niskiej samoocenie uzyskiwali w porównaniu z rówieśnikami istotnie niższe wyniki w nauce szkolnej.

W badaniach nad innymi wymiarami osobowości i ich wpływie na osiągnięcia szkolne, stwierdzono, że najsilniejszym predyktorem jest sumienność, która wpływa pozytywnie na wyniki w nauce niezależnie od poziomu kształcenia czy formy sprawdzania wiedzy (Rothstein, Paunonen, Rush i King, 1994, za: Strelau i Zawadzki 2011), mimo, że osoby sumienne potrzebują więcej czasu na naukę. Najsłabszym predyktorem zaś ugodowość , dla której uzyskiwano różne wyniki mówiące zarówno o dodatnich jak i ujemnych związkach z osiągnięciami szkolnymi. Uważa się , że niska ugodowość rzutuje jednoznacznie negatywnie na wyniki w nauce uczniów szczególnie agresywnych (De Raad i Schouwenburg, 1996, za:  Strelau i Zawadzki 2011).  Negatywna rola neurotyczności wzrasta wraz z poziomem kształcenia. Jej znaczenie jest niewielkie jeszcze w szkołach średnich, wzrasta dopiero na poziomie kształcenia akademickiego (Chamorro-Premuzic, 2006, De Raad i Schouwenburg, 1996, za: Strelau i Zawadzki, 2011). Pozytywna rola otwartości na doświadczenie, podobnie jak w przypadku neurotyczności też rośnie wraz z poziomem kształcenia (Gray i Watson, 2002, za: Strelau i Zawadzki, 2011). Ekstrawersja pozytywnie warunkuje osiągnięcia w młodszym wieku szkolnym, ale już na poziomie szkoły średniej jej wpływ na wyniki jest ujemny. Rola ekstrawersji może mieć związek z formą uczenia- innej w szkole podstawowej i innej w ponagimnazjalnej (De Raad, za: Strelau i Zawadzki, 2011).

Jeszcze w innych badaniach stwierdzono związek między wynikami w nauce a potrzeba na aprobatę społeczną.

Bibliografia:

  1. Bąbel P. (2006) Osobowość ucznia, Psychologia w szkole, nr 3, s. 41-50
  2. Brzozowski P., Drwal R. Ł. (1995) Kwestionariusz Osobowości Eysencka, Polska adaptacja EPQ-R, Podręcznik, Pracownia Testów Psychologicznych PTP,
  3. Drat – Ruszczak K., Oleś P.K. Osobowość w: Strelau J., Doliński D. (red.) (2011) Psychologia akademicka, Podręcznik, tom 1, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne
  4. Fecenec D. (2008) Wielowymiarowy Kwestionariusz samooceny MSEI, Polska adaptacja, Podręcznik, Pracownia Testów Psychologicznych
  5. Lesiak-Bielawska E. D. (2007) Osobowość ucznia a sukces w nauce języka obcego, Języki Obce w Szkole, Nr 5, s. 3-9
  6. Łyssakowska – Wencel B., Wencel J. (red.)  (1988) Encyklopedia Psychologii, Fundacja Innowacja
  7. Mądrzycki T. (1996) Osobowość jako system tworzący i realizujący plany, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne
  8. Okoń W. (2001) Nowy Słownik Pedagogiczny, Wydawnictwo Akademickie Żak
  9. Radochoński M. (red.) (1993) Osobowość a wyniki w nauce, Wydawnictwo Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Rzeszowie

10.  Sillamy N. (1994) Słownik Psychologii, Książnica

11.  Strelau J., Zawadzki B. Psychologia Różnic Indywidualnych, w: Strelau J., Doliński D. (red.) (2011) Psychologia akademicka, Podręcznik, tom 1, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne

12.  Zimbardo G., Gering J. (2012) Psychologia i życie, Wydawnictwo Naukowe PWN

Anna Polak

Zapraszamy do dyskusji na temat artykułu na naszym facebooku


Dodaj komentarz

Nie możesz pisać komentarzy zanim się nie zalogujesz.. Logowanie tutaj.

Komentarze

Nikt nie skomentował jeszcze tej strony

Subskrybuj komentarze przez RSS na tej stronie | RSS dla wszystkich komentarzy

Zadaj pytanie

x

Zapisz się na newsletter

x