Grupa Eko-Tur Instytut Kształceni Eko-Tur Doradztwo Prawne Eko-Tur Baza Nauczycieli Edurada PrimoPsyche
powrót

Jesteś tutaj: Strona główna \ Biblioteka pedagogiczna \ O aktywizowaniu uczniów słów kilka…

O aktywizowaniu uczniów słów kilka…

08:00 25-05-2018

Dla kogo: Nauczyciele , Studenci

Kategoria: Podstawa programowa , Dydaktyka

Zgodnie z nową podstawą programową w procesie edukacyjnym stroną aktywną winien być przede wszystkim uczeń. Szczególnie zalecane są te metody pracy, które pozwalają uczniowi na samodzielne zdobywanie wiedzy, umiejętności niezbędnych w szkole, a przede wszystkim w życiu.

Zgodnie z nową podstawą programową w procesie edukacyjnym stroną aktywną winien być przede wszystkim uczeń. Zalecane warunki i sposoby realizacji wskazują na konkretne metody pracy, którymi należy osiągać cele opisane jako obowiązkowe do realizacji.

Zdobywanie wiedzy przez uczniów winno się odbywać poprzez:

}        własną aktywność,

}        doświadczanie,

}        eksperymentowanie,

}        obserwowanie,

}        odkrywanie,

}        samodzielne rozwiązywanie problemów znanych z codziennego życia.

Fundamentem nowoczesnych koncepcji uczenia się – jest uczenie się przez doświadczanie. Takie uczenie opiera się na trzech założeniach:

  • Najlepiej uczymy się wtedy, gdy jesteśmy włączeni w przeżycia dostarczające nauki.
  • Wiedzę najlepiej odkrywamy samodzielnie.
  • Uczymy się z zapałem jeśli mamy możliwość wyboru celu i sposobu nauki.

Małe dziecko, które jeszcze nie chodzi do szkoły, uczy się poprzez naśladowanie i eksperymentowanie i znajomość wielu teorii jest mu zupełnie zbędna. Czy pamiętacie, jak uczyliście się jeździć na rowerze? Każdy z nas wsiadał i próbował jeździć! Wcale nieprzydatne były informacje o budowie koła, skład stopu, z jakiego została wykonana rama – przynajmniej na tym etapie…\

Aby umożliwić uczniowi uczenie się poprzez działanie nauczyciel musi stworzyć jak najwięcej sytuacji bogatych w przeżycia, które będą angażowały aktywność ucznia. Takich doświadczeń i sytuacji edukacyjnych dostarcza niewątpliwie stosowanie metod i technik aktywizujących. Dobra lekcja to taka, na której napracują się uczniowie, nie zaś nauczyciel. Oczywiście każdy z nas, kto posiada doświadczenie w prowadzeniu zajęć wie, że aby na lekcji napracowali się uczniowie, to nauczyciel musi wykonać swoją pracę znacznie wcześniej: przemyśleć, zaplanować, przygotować…

Kluczowym elementem procesu uczenia się jest pamięć. Powiększanie jej możliwości jest ściśle powiązane z zastosowaną metodą. Ilustruje to stożek Dale’a.


Warto także poświęcić uwagę uczniowskim stylom uczenia się i nauczycielskim stylom nauczania. Każdy z nas ma preferencyjny kanał zdobywania informacji (słuch, wzrok, dotyk) i preferuje ten styl również u innych. I tak nauczyciel słuchowiec lepiej będzie porozumiewał się z uczniem słuchowcem, ale też podświadomie lepiej go oceniał. Będzie kładł nacisk na metody i techniki oraz pomoce, które dostarczają bodźców słuchowych. Ale, ale – słuchowcy to tylko jedna z grup naszych uczniów. Jak trafić do pozostałych? Obowiązuje tu podstawowa zasada: różnorodność!

Jeszcze do niedawna w literaturze obowiązywał podział na cztery grupy metod ( za prof. Wincentym Okoniem):

  • podające – uczenie się przez przyswajanie,
  • problemowe – uczenie się przez odkrywanie,
  • waloryzacyjne – uczenie się przez przeżywanie,
  • praktyczne – uczenie się przez działanie.

W obrębie tych grup wydzielono pojedyncze metody i techniki, a zmodyfikowany podział

 podał prof. Franciszek Szlosek, wyraźnie rozszerzając grupę metod  problemowych o metody aktywizujące.

Decydując o wyborze metod aktywizujących warto kierować się mądrością płynącą z powiedzenia: kiedy wędkarz wybiera się na ryby, to bierze przynętę, która smakuje rybie, nie wędkarzowi. Niezwykle ważny jest też cel, który chcemy osiągnąć. Stąd  wynika podział metod aktywizujących:

  • Metody skutecznego porozumiewania się w różnych sytuacjach, prezentowania własnego punktu widzenia, przygotowania do publicznych prezentacji.
  • Metody efektywnego współdziałania w zespole i pracy w grupie, budowania więzi międzyludzkiej, podejmowania indywidualnych grupowych decyzji.
  • Metody rozwiązywania problemów w twórczy sposób.
  • Metody poszukiwania, porządkowania i wykorzystania informacji z różnych źródeł oraz efektywnego wykorzystania technologii informacyjnej.
  • Metody stosowania zdobytej wiedzy w praktyce.
  • Metody rozwijania sprawności umysłowych oraz osobistych zainteresowań.
  •  Metody przyswajania sobie technik  rozwiązywania konfliktów i problemów społecznych.

I po raz kolejny warto przypomnieć słowo-klucz do efektywnego kształcenia: różnorodność. Przy tym należy pamięć, iż metody podające nic nie tracą ze swego znaczenia i w odpowiedniej sytuacji edukacyjnej też mają swoją nieocenioną wartość. 

Może w różnych szkolnych sytuacjach należałoby pamiętać o słowach Alberta Einsteina: nauka w szkołach powinna być prowadzona w taki sposób, aby uczniowie uważali ją za cenny dar, a nie za ciężki obowiązek

Krystyna Budzianowska

Zapraszamy do dyskusji na temat artykułu na naszym facebooku


Dodaj komentarz

Nie możesz pisać komentarzy zanim się nie zalogujesz.. Logowanie tutaj.

Komentarze

Nikt nie skomentował jeszcze tej strony

Subskrybuj komentarze przez RSS na tej stronie | RSS dla wszystkich komentarzy

Zadaj pytanie

x

Zapisz się na newsletter

x