Grupa Eko-Tur Instytut Kształceni Eko-Tur Doradztwo Prawne Eko-Tur Baza Nauczycieli Edurada PrimoPsyche
powrót

Jesteś tutaj: Strona główna \ Biblioteka pedagogiczna \ Jak ustalić ocenę z zachowania

Jak ustalić ocenę z zachowania

08:29 31-05-2017

Dla kogo: Dyrektorzy , Nauczyciele , Rodzice

Kategoria: Prawo oświatowe

Ocena z zachowania zwykle budzi wiele kontrowersji. Jak ją ustalić zgodnie z prawem?

Szczegółowe warunki i sposób oceniania wewnątrzszkolnego określa statut szkoły. W tym najważniejszym akcie prawa wewnątrzszkolnego są uwzględnione przepisy rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 30 kwietnia 2007 roku (Dz. U. z 2007 r. Nr 83, poz. 562 ze zm.). W ramach oceniania wewnątrzszkolnego ocenia się  zgodnie z § 3 ust.1 cytowanego  rozporządzenia  osiągnięcia edukacyjne ucznia i zachowanie ucznia.  Z kolei § 15 rozporządzenia  określa, że  ocenianie zachowania ucznia polega na rozpoznawaniu przez wychowawcę klasy, nauczycieli oraz uczniów danej klasy stopnia respektowania przez ucznia zasad współżycia społecznego i norm etycznych oraz obowiązków ucznia określonych w statucie szkoły. Ocena klasyfikacyjna zachowania powinna zatem uwzględniać w szczególności:

  • wywiązywanie się z obowiązków ucznia;
  • postępowanie zgodne z dobrem społeczności szkolnej;
  • dbałość o honor i tradycje szkoły;
  • dbałość o piękno mowy ojczystej;
  • dbałość o bezpieczeństwo i zdrowie własne oraz innych osób;
  • godne, kulturalne zachowanie się w szkole i poza nią;
  • okazywanie szacunku innym osobom.

 

            Dokładna analiza rozporządzenia wskazuje, że ocena klasyfikacyjna zachowania ucznia powinna uwzględniać nie tylko respektowanie obowiązków ucznia, ale także zasad współżycia społecznego i norm etycznych.

            Proces ustalania oceny powinny ułatwić jasne, czytelne, zrozumiałe, precyzyjnie określone w statucie szkoły i przez wszystkich bezwzględnie stosowane, kryteria oceniania zachowania uczniów.

            Zgodnie z prawem ocenę śródroczną i roczną zachowania ucznia ustala wychowawca klasy po zasięgnięciu opinii nauczycieli, uczniów danej klasy oraz ocenianego ucznia. Ocenę zachowania wystawia wychowawca. Zanim to jednak nastąpi, nauczyciel powinien:

  • zaproponować uczniowi ocenę (na podstawie własnych obserwacji i zapisów, konsultacji z nauczycielami przedmiotowymi, pracownikami obsługi szkoły, itp.) i uzasadnić ją;
  • poprosić ucznia o dokonanie samooceny;
  • wysłuchać opinii zespołu klasowego.

            Stosownie do tego zapisu – bez żadnych wątpliwości -  to  wychowawca jest osobą podejmującą ostateczną decyzję o ocenie zachowania ucznia.

            Ocenianie, także zachowania, podlega kryterium jawności. Zapisy statutowe zgodne z rozporządzeniem obligują  do poinformowania uczniów i rodziców o warunkach i sposobie oraz kryteriach oceniania zachowania, a także do zachowania jawności oceniania. Przywołane zapisy wskazują na obowiązek uzasadnienia przez wychowawcę ustalonej oceny zachowania na wniosek ucznia lub rodziców, a ponadto poinformowania o skutkach ustalenia uczniowi nagannej oceny klasyfikacyjnej zachowania.

            Rada pedagogiczna może podjąć uchwałę o niepromowaniu do klasy programowo wyższej lub nieukończeniu szkoły przez ucznia, któremu w danej szkole po raz drugi z rzędu ustalono naganną roczną ocenę klasyfikacyjną zachowania. Uczeń, któremu w danej szkole po raz trzeci z rzędu ustalono naganną roczną ocenę klasyfikacyjną zachowania, nie otrzymuje promocji do klasy programowo wyższej, a uczeń klasy programowo najwyższej w danym typie szkoły nie kończy szkoły. Konstruując zasady oceniania wewnątrzszkolnego, należy pamiętać o  ustaleniu  warunków i trybu uzyskiwania wyższej niż przewidywana rocznej oceny klasyfikacyjnej zachowania.

            Bardzo ważne jest, by respektować zawartą w rozporządzeniu rozłączność oceniania z zajęć edukacyjnych i zachowania: ocena klasyfikacyjna zachowania nie wpływa na oceny klasyfikacyjne z zajęć edukacyjnych, ani na promocję do klasy programowo wyższej lub ukończenie szkoły.

            Od 2010  roku w  kryteriach oceniania zachowania ucznia gimnazjum zawartych w ocenianiu wewnątrzszkolnym uwzględnić należy udział ucznia w realizacji projektu edukacyjnego -  po § 21 cytowanego na wstępie rozporządzenia  dodano § 21a, w którym między innymi czytamy: ,,Kryteria oceniania zachowania ucznia gimnazjum zawarte w ocenianiu wewnątrzszkolnym uwzględniają udział ucznia w realizacji projektu edukacyjnego”.

            Stosowne zapisy regulujące ocenianie zachowania zawarte w obowiązującym prawie dotyczą też innych grup uczniów:

  • w klasach I–III szkoły podstawowej śródroczne i roczne oceny klasyfikacyjne zachowania są ocenami opisowymi;
  • śródroczne i roczne oceny klasyfikacyjne zachowania dla uczniów z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym lub znacznym są ocenami opisowymi;
  • przy ustalaniu oceny klasyfikacyjnej zachowania ucznia, u którego stwierdzono zaburzenia lub odchylenia rozwojowe, należy uwzględnić wpływ stwierdzonych zaburzeń lub odchyleń na jego zachowanie na podstawie orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego albo indywidualnego nauczania lub opinii publicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej, w tym publicznej poradni specjalistycznej.

W rozporządzeniu ustalono, że śródroczną ocenę klasyfikacyjną zachowania ustala się według skali określonej w statucie szkoły, zaś do ustalenia  rocznej oceny klasyfikacyjnej zachowania, począwszy od klasy IV szkoły podstawowej przyjmuje się następującą skalę:

  • wzorowe;
  • bardzo dobre;
  • dobre;
  • poprawne;
  • nieodpowiednie;
  • naganne.

            Bardzo ważne jest ustalenie oceny zachowania zgodnie z procedurami i obowiązującym prawem. Jeśli  wychowawca śródroczną czy  roczną ocenę klasyfikacyjną zachowania ustalił prawidłowo – to znaczy przestrzegał procedur i prawa -   jest to ocena ostateczna i  nie ma od niej odwołania. W wypadku nieprzestrzegania przepisów prawa, stosownie do § 19 ust.1. przywołanego wyżej rozporządzenia: ,,Uczeń lub jego rodzice (prawni opiekunowie) mogą zgłosić zastrzeżenia do dyrektora szkoły, jeżeli uznają, że […] roczna ocena klasyfikacyjna zachowania została ustalona niezgodnie z przepisami prawa dotyczącymi trybu ustalania tej oceny.” Zastrzeżenia mogą być zgłoszone w terminie 7 dni od dnia zakończenia zajęć dydaktyczno - wychowawczych. Jeśli dochowano staranności przy wystawianiu oceny i nie złamano obowiązujących przepisów, dyrektor odrzuca zgłoszone zastrzeżenia. W innym wypadku dyrektor powołuje komisję w składzie:

  • dyrektor szkoły (wicedyrektor);
  • wychowawca klasy;
  • wskazany przez dyrektora szkoły nauczyciel prowadzący zajęcia edukacyjne w danej klasie;
  • pedagog;
  • przedstawiciel samorządu uczniowskiego;
  • przedstawiciel rady rodziców.

 

 Ocena ustalona przez komisję jest ostateczna. Roczna ocena klasyfikacyjna zachowania nie może być niższa od ustalonej wcześniej oceny.

Anna Borowa

Zapraszamy do dyskusji na temat artykułu na naszym facebooku


Dodaj komentarz

Nie możesz pisać komentarzy zanim się nie zalogujesz.. Logowanie tutaj.

Komentarze

Nikt nie skomentował jeszcze tej strony

Subskrybuj komentarze przez RSS na tej stronie | RSS dla wszystkich komentarzy

Zadaj pytanie

x

Zapisz się na newsletter

x