29 kwietnia 2026 r. weszło w życie nowe rozporządzenie dotyczące szczegółowej klasyfikacji dochodów, wydatków, przychodów i rozchodów oraz środków pochodzących ze źródeł zagranicznych. Choć nowe przepisy będą po raz pierwszy stosowane do planowania budżetów JST na 2027 rok, już dziś księgowe budżetowe i służby finansowe powinny rozpocząć przygotowania do wdrożenia zmian.
Ministerstwo Finansów opublikowało również instrukcję wdrożeniową oraz tzw. klucze przejścia, które mają pomóc jednostkom sektora finansów publicznych w przejściu ze „starej” na „nową” klasyfikację budżetową.
Najważniejsze zmiany w klasyfikacji budżetowej
Reforma obejmuje przede wszystkim część paragrafową klasyfikacji budżetowej. Celem zmian jest zwiększenie przejrzystości finansów publicznych, lepsze odwzorowanie ekonomicznego charakteru wydatków oraz dostosowanie systemu do wymogów statystyki międzynarodowej.
Wśród najważniejszych zmian znajdują się:
- wprowadzenie nowych grup wydatkowych,
- uporządkowanie i doprecyzowanie nazw paragrafów,
- likwidacja części niewykorzystywanych rozdziałów,
- zastosowanie zasady „dwustronności” podziałek klasyfikacyjnych,
- odejście od części dotychczasowych odniesień do PKD.
Zasada „dwustronności” kluczowa nowość
Jedną z najważniejszych zmian jest wprowadzenie zasady „dwustronności” (D/W). Oznacza ona, że paragrafy występujące zarówno po stronie dochodów, jak i wydatków będą prezentowane tylko raz – z odpowiednim oznaczeniem wskazującym ich podwójny charakter. Analogiczne rozwiązanie zastosowano również dla przychodów i rozchodów.
Zmiana ta ma uprościć system klasyfikacyjny i zwiększyć jego czytelność, jednak dla księgowych oznacza konieczność dokładnego przeanalizowania dotychczas stosowanych paragrafów oraz sposobu dekretacji dokumentów.
Kiedy nowe przepisy będą stosowane?
Choć rozporządzenie już obowiązuje, przepisy nowej klasyfikacji będą po raz pierwszy stosowane przy opracowywaniu projektów budżetów na rok 2027. Jednocześnie sprawozdawczość za rok 2026 będzie nadal prowadzona według dotychczasowych zasad.
W praktyce oznacza to okres przejściowy, w którym jednostki będą funkcjonować równolegle w dwóch systemach klasyfikacyjnych:
- obecnym – dla realizacji budżetu 2026,
- nowym – dla planowania budżetu 2027.
To szczególnie wymagający czas dla działów księgowości i skarbników JST.
Co powinny zrobić jednostki już teraz?
Eksperci wskazują, że przygotowania do reformy należy rozpocząć jak najwcześniej. W szczególności jednostki powinny:
- przeanalizować obecnie stosowane paragrafy,
- zweryfikować plan kont i konta analityczne,
- dostosować systemy finansowo-księgowe,
- przygotować nowe schematy księgowań,
- zaktualizować politykę rachunkowości,
- zmienić instrukcje obiegu dokumentów,
- przeszkolić pracowników merytorycznych i księgowych.
Warto pamiętać, że błędne przypisanie paragrafów może w przyszłości skutkować problemami sprawozdawczymi oraz trudnościami przy planowaniu budżetu.
Instrukcje i klucze przejścia od Ministerstwa Finansów
Aby ułatwić wdrożenie nowych przepisów, Ministerstwo Finansów przygotowało materiały pomocnicze, w tym:
- instrukcję stosowania nowej klasyfikacji,
- klucze przejścia dla paragrafów dochodów i wydatków,
- materiały wyjaśniające zmiany.
Dokumenty te mają pomóc jednostkom w prawidłowym przyporządkowaniu nowych podziałek klasyfikacyjnych oraz w przygotowaniu systemów finansowo-księgowych do zmian.
Źródło:
Artykuł PAP Samorząd:
Nowa klasyfikacja budżetowa już obowiązuje
Pobierz instrukcje i klucze przejścia:
Materiały MF dostępne są m.in. tutaj:
Klucze przejścia i materiały pomocnicze MF
